Belasting, AOW en pensioen bij verhuizen naar Curaçao

Verhuist u met pensioen of AOW in het vooruitzicht naar Curaçao, dan bepaalt de Belastingregeling Nederland Curaçao (de BRNC) welk land wat mag belasten. Dat verschilt per soort inkomen: uw bedrijfspensioen valt onder een andere regel dan uw AOW. Daarnaast betaalt u op Curaçao lokale premies, ook als u van de penshonadoregeling gebruikmaakt.

• Bedrijfspensioen en lijfrente: volgens artikel 17, eerste lid, belastbaar in uw woonland, maar het bronland mag bij periodieke betalingen tot 15% heffen.
• AOW en andere sociale zekerheid: het land waaruit de uitkering komt mag heffen (artikel 17, tweede lid).
• Loon uit werk op Curaçao: mag daar worden belast als u de dienstbetrekking daar uitoefent (artikel 14).
• Penshonadoregeling: buitenlands inkomen tegen 10%, maar met een woningeis van ANG 450.000 en zonder werk op het eiland.
• Premies BVZ, AVBZ, AOV en AWW blijft u als penshonado gewoon betalen.

Verdrag: welk land mag heffen

De tekst hieronder komt uit de versie van de BRNC op wetten.overheid.nl die is aangeduid als "Geldend van 13-07-2024 t/m heden." Wetten veranderen; controleer de artikeltekst voordat u er een beslissing op baseert.

Artikel 17, eerste lid, zegt dat pensioenen, andere soortgelijke beloningen en lijfrenten betaald aan een inwoner van een land "slechts in dat land belastbaar" zijn, onder voorbehoud van artikel 18, derde lid. Het derde lid voegt daar een bronlandheffing aan toe. Sociale zekerheid staat in het tweede lid.

Dat het bronland mag heffen betekent niet automatisch dat u dubbel betaalt: de regeling bevat bepalingen ter voorkoming van dubbele belasting. Hoe dat in uw geval uitpakt hangt af van uw inkomensmix. De Rijksoverheid verwijst u voor die vraag naar de Belastingdienst "via de BelastingTelefoon Buitenland".

Overgangsregeling voor lopende pensioenen

Artikel 29 regelt een overgangssituatie. Was u op het moment van indiening van deze rijkswet al inwoner van Curaçao en waren uw pensioen of lijfrente toen al ingegaan, dan is artikel 17 niet van toepassing en blijven de bepalingen gelden die toen bij of krachtens de Belastingregeling voor het Koninkrijk waren gesteld.

Het tweede lid van datzelfde artikel verklaart die regel "van overeenkomstige toepassing" op iemand die op dat moment al inwoner van Nederland was. Valt u mogelijk in die groep, leg uw situatie dan voor aan de Belastingdienst voordat u iets aanpast.

AOW: wat verandert er bij vertrek

De SVB schrijft dat wonen buiten Nederland gevolgen kan hebben: "In sommige landen betalen we namelijk een lagere AOW." En: "Het Caribische deel van het Koninkrijk der Nederlanden wordt ook gezien als wonen buiten Nederland." Vraag de SVB dus expliciet wat er in uw situatie met het bedrag gebeurt.

Over de inhoudingen is de SVB duidelijk: het belastingverdrag bepaalt of zij loonbelasting op uw AOW inhouden, en "Het verdrag gaat niet over de premie volksverzekeringen." Daarnaast beslist het CAK of u een verdragsbijdrage moet betalen; de SVB houdt die bijdrage dan in.

De betaling zelf gaat in euro's via Citibank, met kosten van "maximaal € 0,48 per betaling". Uitbetaling in een andere geldsoort noemt de SVB alleen voor Australië, Canada, Groot-Brittannië, Marokko, Nieuw-Zeeland, de Verenigde Staten en Zuid-Afrika: "Woont u in een ander land? Dan betalen wij in euro's."

Opbouw stopt, tenzij u zich vrijwillig verzekert

Bent u nog niet met pensioen, dan weegt dit zwaarder dan de heffingsvraag. De Rijksoverheid stelt: "Wanneer u in het buitenland gaat wonen, bouwt u vaak geen AOW op." En: "Voor ieder jaar dat u niet verzekerd bent, wordt uw AOW met 2% gekort."

1. Reken uit hoeveel jaar u nog zou opbouwen tot uw AOW-leeftijd en vermenigvuldig dat met 2%.
2. Weeg de vrijwillige verzekering: "U kunt zich vrijwillig verzekeren als u geen AOW opbouwt."
3. Let op de termijn: "U kunt de verzekering aanvragen tot 1 jaar nadat u buiten Nederland bent gaan wonen of werken."
4. Geef uw adreswijziging zelf door. De SVB: "Vanaf het moment dat u buiten Nederland woont, krijgen we geen wijzigingen meer door van de gemeente."

Loonheffing en pensioenoverdracht

Wordt er in Nederland loonheffing ingehouden terwijl het verdrag uw woonland aanwijst? Dan vraagt u bij de Belastingdienst een vrijstellingsverklaring aan, "een verklaring dat uw werkgever of uitkeringsinstantie geen loonbelasting en/of premie volksverzekeringen meer hoeft in te houden". U hebt daarvoor een bsn nodig en moet aantonen dat u fiscaal inwoner van uw woonland bent.

Uw pensioenpot fysiek overdragen is iets anders dan uw uitkering laten uitbetalen. Voor vrijstelling bij overdracht eist de Belastingdienst onder meer: "U werkt minimaal 5 jaar aaneengesloten buiten Nederland." Bij een land buiten de EU vraagt uw pensioeninstelling aan De Nederlandsche Bank om de overdracht te beoordelen.

Penshonadoregeling: voor wie werkt die echt

De Belastingdienst van Curaçao omschrijft de regeling als "een regeling voor buitenlanders boven de leeftijd van 50 jaar die naar Curaçao emigreren". Onder voorwaarden kunnen inkomsten uit het buitenland "tegen een tarief van 5% (oude regeling) of 10%" worden belast. Voor de rest geldt: "Alle andere inkomsten die niet onder het penshonado tarief vallen worden tegen het normale progressieve tarief belast."

De voorwaarden op een rij

• 50 jaar of ouder zijn.
• "Ten minste 60 maanden aaneengesloten buiten Curaçao gewoond hebben."
• Binnen 2 maanden na inschrijving in het bevolkingsregister een verzoek doen bij de inspecteur der Belastingen.
• Binnen 18 maanden na die inschrijving een woning voor eigen gebruik van minimaal ANG 450.000 op Curaçao bezitten, die niet verhuurd mag worden.
• Of een beschermd monument van minimaal ANG 450.000: dat mag wel verhuurd worden, "niet langer dan 4 maanden per periode van 12 maanden".
• Geen dienstbetrekking, zelfstandig beroep of overige werkzaamheden op Curaçao; bij gehuwden geldt dat ook voor de partner.

Op die laatste voorwaarde bestaat een uitzondering: heeft u een arbeidsverhouding waarbij u "voor tenminste 40% (on)middellijk aandeelhouder" bent van een winstbelastingplichtige vennootschap op Curaçao, of inkomsten als commissaris, dan komt u nog steeds in aanmerking. Die inkomsten vallen onder het reguliere tarief.

Twee smaken, en een keuze die vastligt

U kiest bij uw verzoek tussen werkelijk buitenlands inkomen tegen 10%, of een forfaitair buitenlands inkomen van ANG 500.000 tegen het normale tarief. Kiest u het forfait, dan geldt volgens de Belastingdienst: "dan kunt u geen gebruik maken van de bepalingen ter voorkoming van dubbele belasting van de Belastingregeling Nederland Curaçao".

Die keuze zit vast. Kiest u eerst voor 10% over het werkelijke inkomen, dan "kunt u pas na 3 jaar kiezen voor de optie met het forfaitaire inkomen".

Wanneer het recht vervalt

Ontvangt u in een jaar inkomsten uit lokaal werk, dan vervalt de regeling voor dat jaar en geldt het normale tarief op uw hele inkomen, ook op het buitenlandse deel. Gebeurt dat twee opeenvolgende jaren, dan vervalt het recht helemaal.

Hetzelfde geldt als u twee opeenvolgende jaren onvolledig of te laat aangifte doet, en wanneer u langer dan zes maanden geen woning van minimaal ANG 450.000 voor eigen gebruik in eigendom heeft op Curaçao.

Dit is precies de wrijving voor terugkeerders die nog willen werken: de penshonadoregeling en een baan op het eiland gaan niet samen, en loon uit een dienstbetrekking op Curaçao mag daar volgens artikel 14 worden belast. Kijk eerst wat er lokaal te vinden is via vacatures op de eilanden voordat u de regeling aanvraagt.

AOV en premies op Curaçao

Woont u op Curaçao, dan komt u in het lokale stelsel terecht. De Belastingdienst van Curaçao is expliciet dat de penshonadoregeling u daar niet van vrijstelt: u bent "alsnog verplicht verschillende premies te betalen", te weten BVZ, AVBZ en afhankelijk van uw leeftijd ook AOV en AWW.

Verzekerd voor de AOV zijn volgens de SVB Curaçao "Alle ingezetenen – ongeacht hun nationaliteit – van Curaçao die (vanaf 1 maart 2013) nog geen 65 oud jaar zijn." Ingezetene is daarbij "degene die duurzaam op Curaçao woont"; alleen wonen is niet genoeg.

• Premie: "De premie bedraagt na 01-03-2013 totaal 15%, waarbij het werkgeversaandeel 9 % is en het werknemersaandeel 6%."
• Premie-inkomen: geheven "over het inkomen tot een maximum van Naf. 100.000", met 1% extra over het meerdere.
• Aanvragen: "Het is aanbevolen om 6 maanden voor het bereiken van de 65-jarige leeftijd het aanvraagformulier in te vullen."
• Inhouding: woont u op Curaçao, dan houdt de SVB 1% AVBZ in op het bruto AOV-pensioen.

Opbouw telt in beide stelsels

De AOV "heeft een opbouwkarakter": de hoogte hangt af van het aantal jaren dat iemand verzekerd is geweest. Woonde u in die periode buiten Curaçao, dan was u in de regel niet verzekerd, en geldt "voor ieder kalenderjaar dat u niet verzekerd bent geweest een korting van 2% op het volledige AOV-pensioen".

Aan de Nederlandse kant loopt dezelfde rekensom: 2% korting per niet-verzekerd jaar. Wie in beide landen jaren heeft opgebouwd, heeft dus met twee gedeeltelijke opbouwen te maken. Laat SVB Nederland en SVB Curaçao allebei uw verzekerde jaren bevestigen voordat u gaat rekenen.

Het maximale bruto AOV-pensioen dat de SVB noemt, is een bedrag met het jaartal 2014 erbij, geldend voor wie 50 jaar verzekerd is geweest. Reken daar niet mee: vraag het actuele bedrag op bij SVB Curaçao.

Wat u zelf laat nakijken

• Actuele verdragstekst: wetten.overheid.nl, regeling BWBR0037077.
• Uw persoonlijke heffingsvraag: de BelastingTelefoon Buitenland en de Belastingdienst Curaçao.
• AOW-hoogte en vrijwillige verzekering: de SVB in Nederland, vóór uw vertrek.
• AOV-opbouw en actuele bedragen: SVB Curaçao.
• Zorgbijdrage bij een uitkering uit Nederland: het CAK.

Gaat u niet als gepensioneerde maar als werkende terug, dan valt de penshonadoregeling af en speelt artikel 14 de hoofdrol. Zet in dat geval een job alert klaar, zodat u weet wat de lokale markt betaalt voordat u uw Nederlandse baan opzegt.