Emigreren naar Sint Maarten: vergunning, werk en kosten

Waar je geboren bent bepaalt bijna alles aan een verhuizing naar Sint Maarten. Ben je Nederlander en geboren op Curaçao, Sint Maarten, Bonaire, Sint Eustatius of Saba, dan is de toelatingswet van Sint Maarten op jou niet van toepassing, op een paar artikelen na. Ben je Nederlander maar in Nederland geboren, dan krijg je toelating van rechtswege, alleen niet vanzelf: je moet goed gedrag, huisvesting en voldoende middelen van bestaan aantonen.

Kort samengevat:

• Geboorteplaats eerst. De Landsverordening toelating en uitzetting (LTU) geldt niet voor Nederlanders die op de eilanden zijn geboren, en niet voor hun kinderen.
• Van rechtswege is voorwaardelijk. In Nederland geboren Nederlanders hebben een verklaring van goed gedrag over de laatste vijf jaar nodig, plus huisvesting en voldoende middelen.
• De werkgever vraagt de tewerkstellingsvergunning aan, niet jij. De vacature moet minstens vijf weken vóór de aanvraag gemeld zijn.
• Je betaalt in Caribische gulden, die vast staat op 1,79 per Amerikaanse dollar.
• Harde arbeidsmarktcijfers ontbreken. De laatste volledige arbeidskrachtenmeting is van 2018; de meting van 2026 is net uitgevoerd.

Toelating: drie situaties, drie routes

De LTU zegt het in één zin: "Toelating tot verblijf wordt van rechtswege toegekend of bij vergunning verleend." Wat op jou van toepassing is, hangt af van je nationaliteit en je geboorteplaats. Hieronder de drie situaties die het vaakst voorkomen bij mensen die vanuit Nederland teruggaan.

Geboren op de eilanden

Artikel 1 van de LTU is glashelder: de landsverordening is "met uitzondering van de bepalingen in de artikelen 22 tot en met 25 niet van toepassing op: a. Nederlanders, geboren in Curaçao, Sint Maarten, Bonaire, Sint Eustatius of Saba". Hetzelfde geldt voor Nederlanders die vóór 1 januari 1986 op Aruba zijn geboren en op die datum op een van die eilanden woonden, en voor de kinderen van beide groepen.

De wet noemt wel een niet van toepassing verklaring: "Voor de verstrekking van een niet van toepassing verklaring is ten bate van de Landskas een vergoeding verschuldigd." Het bedrag staat niet in de wet. Vraag het actuele tarief op bij de Immigratie- en Grensbeschermingsdienst (IBPS), niet bij een commerciële tussenpersoon.

Nederlander, geboren in Nederland

Jij valt onder artikel 3, eerste lid, onder f. De wet vraagt twee dingen. Eén: "een verklaring van goed gedrag gedurende de laatste vijf jaar, afgegeven door het bevoegde gezag binnen twee maanden voor hun aankomst". Twee: "huisvesting en voldoende middelen van bestaan".

Let op die twee maanden in de wettekst. Je VOG mag dus niet te oud zijn op het moment dat je aankomt. Vraag hem laat aan, niet vroeg, en laat de precieze uitvoering bevestigen door IBPS.

Het bedrag achter "voldoende middelen van bestaan" staat niet in de LTU. Vraag het geldende bedrag op bij IBPS voordat je je huur tekent.

Geen Nederlands paspoort

Dan geldt artikel 6: "Behalve in de artikelen 1 en 3 vermelde personen wordt niemand in Sint Maarten toegelaten zonder vergunning tot tijdelijk verblijf of tot verblijf." Een vergunning tot tijdelijk verblijf wordt voor een bepaalde termijn afgegeven, een vergunning tot verblijf voor onbepaalde tijd.

Van rechtswege is niet voor altijd

Dit is het stuk dat mensen verrast. Artikel 5 bepaalt dat de toelating van rechtswege eindigt "door het vervallen van de reden waarop zij is toegekend". Je verblijfsrecht hangt dus aan de grond waarop je het kreeg, en die grond moet blijven bestaan.

Vraag daarom de verklaring aan die de wet je toekent. Artikel 3, vijfde lid: "Op een daartoe strekkend verzoek wordt aan de personen ... door of namens de minister een verklaring verstrekt waaruit blijkt dat zij van rechtswege toelating tot verblijf hebben." Zonder papier heb je bij een bank, een werkgever of een verhuurder niets in handen.

Kom je met een partner? Aan de toelating van de echtgenoot kunnen "voorwaarden worden verbonden met betrekking tot het uitoefenen van een bepaald beroep". Reken er dus niet blind op dat een partner elk werk mag aannemen.

Werken: wie vraagt wat aan

De Landsverordening arbeid vreemdelingen legt de verplichting bij de werkgever, niet bij jou: "Het is een werkgever verboden een vreemdeling arbeid te laten verrichten zonder tewerkstellingsvergunning." En: "Een tewerkstellingsvergunning wordt aangevraagd door de werkgever."

De procedure in stappen:

1. Werkgever meldt de vacature. Een aanvraag blijft liggen "zolang het een arbeidsplaats betreft waarvan de beschikbaarheid niet ten minste vijf weken vóór het indienen van de aanvraag aan de vergunningverlenende autoriteit is gemeld".
2. Werkgever dient de aanvraag in. Bij de stukken hoort in elk geval je arbeidscontract: "Tot deze gegevens dan wel bewijsstukken behoort in ieder geval de overeenkomst tot het verrichten van arbeid."
3. Er is een vergoeding verschuldigd. De wet regelt het bedrag niet zelf: "Bij landsbesluit, houdende algemene maatregelen, worden regels gesteld betreffende de voor de aanvraag van een tewerkstellingsvergunning verschuldigde vergoeding." Vraag het actuele tarief bij de Afdeling Arbeid.
4. Beslissing. De wet geeft een termijn: "Op een aanvraag wordt uiterlijk binnen zes weken na ontvangst beslist." Dat is de wettelijke termijn, geen belofte over de praktijk. Vraag de Afdeling Arbeid naar de actuele doorlooptijd.
5. Parallel loopt je toelating. Vergunning om te werken en toelating tot verblijf zijn twee verschillende trajecten bij twee verschillende loketten.

De vrijstelling, en het voorbehoud

Ben je als in Nederland geboren Nederlander van rechtswege toegelaten, dan geldt het verbod niet voor jou. Maar de wet zet er een uitzondering achter: "tenzij bij landsbesluit, houdende algemene maatregelen, om redenen van economisch belang een regeling wordt getroffen".

Of zo'n landsbesluit op dit moment geldt, en voor welke beroepen, hebben wij niet kunnen vaststellen. Laat dat bevestigen door de Afdeling Arbeid voordat je een contract tekent. Ben je op de eilanden geboren, dan valt je toelating buiten de LTU; wat dat precies betekent voor de werkvergunning, vraag je bij diezelfde afdeling na.

Werk buiten het toerisme

Wees eerlijk over wat er bekend is. De officiële werkloosheidscijfers zijn oud. De arbeidskrachtenmeting "was last carried out in full in 2018, when the unemployment rate stood at 9.9 per cent". Daarna kwam het cijfer uit de volkstelling van 2022, "which put unemployment at 6.5 per cent".

Dat verandert nu. Het Department of Statistics voert de meting van 2026 uit, met dataverzameling van juli tot september 2026. De definitie schuift mee: wie "worked at least one hour for pay or profit" telt als werkend, in plaats van de vier-uursregel uit 2018. Vergelijk het cijfer van 2026 dus niet één op één met dat van 2018.

De duidelijkste meerjarige pijplijn buiten het toerisme zit in de zorg. Voor het nieuwe St. Maarten General Hospital is de planning "completion of the main building by June 30, 2027, with the transition into the new hospital expected to begin during July–August 2027", met "additional delays anticipated that might push the completion and move-in date back some months, possibly to December 2027". Het gebouw krijgt "104 inpatient beds, four operating theatres, expanded dialysis services".

Dat is een gebouw, geen vacaturelijst. Maar het is wel het soort project waar jaren aan werving, opleiding en accreditatie omheen hangen. Wil je weten hoe groot een sector werkelijk is, kijk dan bij het Department of Statistics en niet bij een expat-forum.

Kosten: reken in twee valuta

Sint Maarten rekent in Caribische gulden. Die is "legal tender as of March 31, 2025" en vervangt de Nederlands-Antilliaanse gulden. De koers ligt vast: "The Caribbean guilder is legally pegged to the U.S. dollar at a fixed exchange rate of US$1 = 1.79." Prijzen in dollars en in gulden zijn dus exact omrekenbaar; alleen de euro beweegt.

Eén hard ankerpunt voor lonen: "Effective January 1, 2026, the new minimum hourly wage will be XCG 10.93." Dat is doorgevoerd op basis van "the 0.65% increase in the Consumer Price Index (CPI) for the second quarter of 2025 compared to the same quarter of 2024". Deel 10,93 door de vaste koers van 1,79 en je komt uit op ongeveer 6,10 dollar per uur.

Stroom is de wildcard

De elektriciteitsrekening schommelt per maand. Nutsbedrijf NV GEBE: "The fuel clause is therefore adjusted monthly to reflect the actual cost of fuel used to generate electricity." Voor mei 2026 was die brandstofclausule "adjusted to NAf. 0.45 per kWh", tegen "NAf. 0.36 per kWh in April 2026".

Tegen de vaste koers is 0,45 ongeveer een kwart dollar per kWh, en dat is alleen de brandstofcomponent. Wat het basistarief daar bovenop doet, staat op je rekening en op de tarievenpagina van GEBE. Budgetteer met een bandbreedte, niet met één maand.

Huur en boodschappen: vraag echte cijfers op

Wij hebben geen officiële prijzenmand voor Sint Maarten in dollars gevonden die we kunnen citeren. De bedragen die rondgaan op expat-sites komen meestal uit gebruikersinvoer van een handvol mensen. Dat is een gevoel, geen begroting.

Doe dit in plaats daarvan:

• Vraag drie echte huurprijzen op bij makelaars op het eiland, voor de wijk en het formaat dat je zoekt.
• Vraag één recente GEBE-rekening op bij iemand die er woont, inclusief de brandstofclausule.
• Vraag bij het Department of Statistics naar de consumentenprijsindex, het cijfer waarop ook het minimumloon is aangepast.
• Reken alles om naar euro's per maand en leg het naast je verwachte nettoloon.

Belasting: twee stelsels, één regeling

Sint Maarten heft zijn eigen belastingen. Tussen Nederland en Sint Maarten geldt een aparte rijkswet voor "het vermijden van dubbele belasting en het voorkomen van het ontgaan van belasting met betrekking tot belastingen naar het inkomen". Die bepaalt ook dat de oude Belastingregeling voor het Koninkrijk tussen beide landen "geen toepassing meer" vindt.

Tarieven, schijven en premies noemen we hier bewust niet: die veranderen, en een fout cijfer kost je geld. Vraag ze op bij de belastingdienst van Sint Maarten en, voor je Nederlandse kant, bij de Belastingdienst. Wat je in Nederland moet afronden voor je vertrekt, staat in Nederlandse zaken regelen na emigratie.

Wat je vóór je vertrek uitzoekt

• Het geldende bedrag aan "voldoende middelen van bestaan", bij IBPS.
• De vergoeding voor je verklaring of vergunning, bij IBPS.
• Of er een landsbesluit geldt dat tóch een tewerkstellingsvergunning eist, bij de Afdeling Arbeid.
• De actuele doorlooptijd van een tewerkstellingsvergunning, bij dezelfde afdeling.
• Drie echte huurprijzen en één echte energierekening, bij mensen op het eiland.

Twijfel je nog tussen eilanden, dan helpt de vergelijking van zes eilanden op toelating, werk en kosten. Ga je al solliciteren vanuit Nederland, lees dan hoe dat traject op afstand loopt en bekijk de openstaande vacatures.